السيد محمد تقي المدرسي (مترجم: آرام)
229
تفسير هدايت (فارسى)
بعضى از آيهء بعدى چنين استنتاج كردهاند كه : روح همان وحى است ، چه فرشتگان وحى را در شب قدر با خود به زمين مىآورند ، / 244 و خدا گفته است : وَ كَذلِكَ أَوْحَيْنا إِلَيْكَ رُوحاً مِنْ أَمْرِنا . « 10 » در حديث شريف مطلبى آمده است كه بنا بر آن روح بزرگتر از فرشتگان است ، چنان كه از امام صادق - عليه السلام - روايت شده است كه چون از او پرسيدند كه : آيا روح جبرييل ( ع ) است ؟ گفت : « جبرييل از فرشتگان است ، و روح از فرشتگان بزرگتر است ، مگر خدا نگفته است كه « تَنَزَّلُ الْمَلائِكَةُ وَ الرُّوحُ » ؟ . « 11 » خداوند تبارك و تعالى گفته است : « وَ أَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ - او را با روحى از خود تأييد كرد » ، و اين دليل بر آن است كه روح چيزى است كه خدا به وسيلهء آن پيامبران خود را تأييد مىكند » . معلوم مىشود كه روح آفريدهاى نورانى و بلند مرتبه در نزد خدا است ، و اين كه خدا تنها به وسيلهء او پيامبرانش را تأييد نمىكند ، و فرشتگان و از جملهء ايشان جبرييل نيز به تأييد پيامبران - عليهم السلام - اشتغال دارند ، و بدين گونه احتمالات و دلايل گوناگون با هم جمع مىشود ، و خدا داناتر است . « فِيها بِإِذْنِ رَبِّهِمْ - به اذن پروردگارشان . » اين شب كه فرشتگان در آن فرود مىآيند شبى بزرگ است ، و از آن روى بزرگ است كه بزرگترين آنان كه روح است نيز به زمين نازل مىشود ، ولى شايسته نيست كه دور از عظمت خداى آفريدگار به عظمت روح توجه كنيم ، چه آنان بندگان بزرگوار خدا و در عين حال آفريدگان و تربيت شدگان اويند ، و به هيچ وجه نيمه خدايان به شمار نمىروند ، و هيچ كارى به دست ايشان نيست ، و فرود آمدنشان به اختيار خودشان نيست بلكه همه چيز به اذن و فرمان خدا صورت مىگيرد .
--> ( 10 ) - الشورى / 52 . ( 11 ) - تفسير نمونه ، ج 26 ، ص 184 نقل از تفسير البرهان ، ج 4 ص 418 .